Kota Kinabalu: Dewan Undangan Negeri Sabah meluluskan Rang Undang-Undang (RUU) Cukai Jualan (Pindaan) 2025 yang bertujuan memperkukuh kerangka percukaian negeri dan menambah baik tadbir urus hasil.
Menteri Kewangan Datuk Seri Masidi Manjun, ketika membentangkan RUU itu, berkata pindaan itu merupakan sebahagian daripada usaha lebih luas untuk memodenkan sistem hasil negeri dan menjadikannya lebih telus dan berkesan.
Beliau berkata 37 pindaan dicadangkan bukan semata-mata bersifat teknikal, tetapi merupakan strategi menyeluruh untuk memastikan undang-undang cukai negeri kekal responsif dan adil dalam persekitaran ekonomi yang dinamik.
“Dengan kelulusan rang undang-undang ini, kita ingin mengurus hasil negeri dengan lebih baik sambil mengekalkan kepercayaan dan kerjasama pembayar cukai. Kita bukan sekadar menunggu cukai dibayar—kita sedang memperkemas sistem dan melindungi hak pembayar cukai,” katanya.
Masidi juga memberi jaminan bahawa kerajaan telah mengadakan rundingan menyeluruh dengan pakar cukai, termasuk peguam terkemuka di Kuala Lumpur serta Peguam Besar Negeri Sabah, sebelum memuktamadkan pindaan berkenaan.
“Saya ingin tegaskan—tiada cukai baharu diperkenalkan dalam pindaan ini. Apa yang kita lakukan adalah memperjelaskan kekaburan dalam undang-undang sedia ada. Ini menguntungkan pemungut cukai dan pembayar cukai,” katanya.
Tambahnya, di bawah pindaan itu, penubuhan tribunal rayuan cukai akan memberi ruang kepada pembayar cukai mencabar keputusan yang dianggap tidak adil, sekali gus menjadikan sistem lebih telus.
“Semakan kehakiman tidak boleh diketepikan dalam mana-mana undang-undang. Ia sentiasa akan wujud,” katanya ketika menjawab kebimbangan mengenai cubaan mengehadkan semakan mahkamah.
Semasa perbahasan, Adun Dilantik Datuk Seri Yong Teck Lee membangkitkan kebimbangan serius terhadap klausa yang dilihat cuba menyekat semakan kehakiman, menyifatkannya sebagai bercanggah dengan Perlembagaan dan mungkin menghadapi cabaran undang-undang.
“Undang-undang ini, walaupun diluluskan, bersandar pada asas yang rapuh,” katanya merujuk kepada sekatan semakan kehakiman. “Jika kita meluluskan undang-undang yang lemah hari ini, esok kita mungkin ke mahkamah.”
Adun Kapayan Datuk Jannie Lasimbang pula menyokong RUU itu secara prinsip tetapi memberi amaran terhadap beberapa peruntukan, yang menurutnya, boleh menjejaskan pembayar cukai, khususnya yang berkemampuan terhad.
Beliau mempersoalkan Seksyen 17 yang mewajibkan cukai dibayar dahulu sebelum rayuan difailkan, menyifatkannya sebagai prinsip “bayar dahulu, bantah kemudian” yang menjejaskan hak kepada keadilan.
Jannie turut menyentuh tentang peluasan takrif “kecuaian” dan kuasa anti-pengelakan kerajaan, yang menurutnya boleh menghukum urus niaga perniagaan yang sah dan mewujudkan ketidaktentuan jangka panjang.
Menjawab perkara itu, Masidi menegaskan bahawa matlamat utama pindaan ialah untuk memastikan kejelasan dan keadilan. Katanya, perniagaan akhirnya akan mendapat manfaat menerusi pengurangan kos pematuhan kerana mereka kini tahu dengan jelas apa yang dikenakan cukai.
“Tiada pertindihan antara percukaian persekutuan dan negeri. Kedua-duanya berada dalam bidang kuasa berasingan,” tambahnya.
Rang undang-undang itu diluluskan melalui undian suara selepas perbahasan.
