Kota Kinabalu: Selepas berminggu-minggu spekulasi, Presiden Pertubuhan Kinabalu Progresif Bersatu (Upko) Datuk Ewon Benedick mengumumkan peletakan jawatannya daripada Kabinet Persekutuan, dengan menyatakan apa yang digambarkan sebagai sikap Jabatan Peguam Negara (AGC) yang mengabaikan hak perlembagaan Sabah terhadap 40 peratus hasil persekutuan daripada negeri itu.
Dalam kenyataan rasmi di media sosial lewat malam Sabtu, Ewon berkata beliau membuat keputusan itu selepas meneliti penghakiman bertulis oleh Hakim Mahkamah Tinggi Kota Kinabalu Datuk Celestina Stuel Galid, mengenai semakan kehakiman yang difailkan oleh Persatuan Peguam Sabah (SLS) terhadap kegagalan kerajaan persekutuan membayar jumlah yang sepatutnya kepada Sabah.
“Kedudukan dan pandangan yang dinyatakan oleh AGC mengabaikan asas sejarah pembentukan Malaysia — termasuk terma dan syarat di mana Sabah bersetuju membentuk Persekutuan Malaysia.
“Saya tidak dapat bersetuju dengan kedudukan dan tafsiran yang diambil oleh AGC, yang berkhidmat sebagai penasihat undang-undang kepada perdana menteri dan kerajaan persekutuan.
“Oleh itu, adalah sangat tidak wajar bagi saya untuk terus berkhidmat dalam Kabinet Persekutuan memandangkan kedudukan AGC, yang saya percaya akan kekal tidak berubah,” katanya.
Ewon berkata beliau pernah menjadi sebahagian daripada kumpulan wakil rakyat Pakatan Harapan (PH) yang memfailkan saman asal terhadap kerajaan persekutuan dan Sabah pada Jun 2022 mengenai isu 40 peratus itu, yang kemudian ditarik balik pada September 2023 selepas PH membentuk kerajaan persekutuan.
Bagaimanapun, Ewon, yang kini merupakan pengerusi PH Sabah, berkata beliau sejak lama tidak sehaluan dengan pendekatan kerajaan persekutuan terhadap hak 40 peratus Sabah sepanjang tiga tahun berkhidmat dalam Kabinet sebagai menteri pembangunan usahawan dan koperasi.
Beliau berkata beliau jelas dari awal bahawa beliau tidak akan menyokong sebarang keputusan yang bercanggah dengan penghakiman Mahkamah Tinggi Kota Kinabalu pada 17 Oktober dan bersedia untuk meletak jawatan jika perkara itu berlaku.
“Saya percaya AGC akan memberi nasihat kepada perdana menteri dan Kabinet Persekutuan, tetapi berdasarkan pendirian yang diambil di mahkamah, seperti yang tercermin dalam penghakiman bertulis, saya tidak menjangka sebarang nasihat baharu akan timbul.
“Sehubungan itu, saya tetap berpegang pada prinsip saya, seperti yang dinyatakan dalam Perlembagaan Upko untuk terus memperjuangkan pelaksanaan MA63 dan hak perlembagaan Sabah.
“Saya mengekalkan pendirian bahawa AGC tidak sepatutnya memfailkan rayuan tetapi sebaliknya memulakan rundingan dengan kerajaan Sabah untuk melaksanakan hak 40 peratus.
“Sebagai presiden Upko, saya mahu melihat hak Sabah dilaksanakan prinsip itu adalah sebab utama saya menceburi politik,” tambahnya.
Ewon berkata beliau akan memaklumkan secara rasmi peletakan jawatannya kepada Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim dan akan memanggil mesyuarat khas majlis tertinggi Upko minggu depan untuk membincangkan agenda “Sabah First” parti itu, yang katanya akan terus membimbing arah tuju parti.
Beliau juga mengucapkan terima kasih kepada perdana menteri atas peluang berkhidmat dalam Kabinet, sambil berkata ia telah memberinya “platform untuk memperjuangkan hak Sabah.”
