Kota Kinabalu: Peguam Negara Negeri Datuk Nor Asiah Mohd Yusof memberi jaminan kepada rakyat Sabah berhubung usaha tanpa berbelah bahagi mereka untuk menuntut semua hak Negeri di bawah Perjanjian Malaysia (MA63) dan Perlembagaan Persekutuan.
Ini termasuk mengambil langkah-langkah yang perlu untuk membetulkan mana-mana kenyataan salah yang terpesong daripada pendirian jelas dan rasmi Negeri mengenai pemberian khas Hasil Bersih 40 peratus seperti yang termaktub dalam Perkara 112C dan 112D Perlembagaan Persekutuan.
“Tanpa mengira keputusan di Mahkamah Rayuan, Sabah mengekalkan tuntutan rasmi bahawa kerajaan Persekutuan perlu memenuhi kewajipan undang-undang dan perlembagaannya berhubung pemberian khas itu,” katanya.
“Ini termasuk mendapatkan pampasan untuk ‘tahun-tahun yang hilang’ dari 1974 hingga sekarang apabila tiada semakan geran khas berlaku,” kata Nor Asiah.
Beliau merujuk kepada kontroversi yang timbul daripada kenyataan peguam Tengku Datuk Fuad Ahmad, yang berkata beliau mewakili negeri apabila beliau menjadi pencelah dalam satu tindakan mengejut pada saat akhir dalam rayuan Kerajaan Persekutuan terhadap kebenaran semakan kehakiman yang diberikan kepada Persatuan Undang-undang Sabah (SLS) mengenai hak perlembagaan Negeri terhadap pemberian khas 40 peratus.
Fuad juga merujuk SLS sebagai penyibuk, bahawa Sabah hanya mempunyai hak aspirasi dan bukannya hak mandatori dan tiada peruntukan untuk membuat sebarang pembayaran kepada Sabah dalam tempoh 48 “tahun hilang” dari 1974 apabila sepatutnya ada semakan kedua dan 2021.
SLS memfailkan semakan itu pada 2022 dan kerajaan persekutuan mula membuat pembayaran interim kemudiannya sementara menunggu penyelesaian di bawah formula baharu yang masih belum dipersetujui.
Ketiadaan Peguam Besar Negeri dalam kes penting seumpama itu dan menyerahkan perkara itu kepada Fuad untuk mengendalikannya turut mendapat kritikan dengan beberapa pihak menuntut beliau meletak jawatan.
Bagaimanapun, Nor Asiah mengulangi dedikasi kuat Jabatan Peguam Besar Negeri bagi melindungi hak-hak perlembagaan Sabah ke atas perkara itu, dan ia secara aktif mengambil bahagian dalam semua perbincangan berkaitan perkara ini bersama Kementerian Kewangan Sabah dan Kerajaan Persekutuan.
“Pendirian kami adalah selaras sepenuhnya dengan kenyataan Ketua Menteri Sabah baru-baru ini yang mengesahkan keazaman negeri untuk menegakkan hak perlembagaannya dan akan terus memperjuangkan semua hak Sabah seperti yang digariskan dalam Perjanjian Malaysia 1963 (MA63).
“Jabatan Peguam Besar Negeri memainkan peranan penting dalam rundingan ini, dan memastikan tuntutan undang-undang dan perlembagaan Sabah diwakili dengan berkesan.
“Usaha konsisten kami tertumpu bagi memastikan Kerajaan Persekutuan mematuhi formula perkongsian hasil yang digariskan dalam Perlembagaan Persekutuan.”
Mengenai prosiding undang-undang yang dimulakan oleh SLS, katanya, mereka menghormati hak mereka untuk mendapatkan semakan kehakiman berhubung perkara ini kerana litigasi kepentingan awam adalah penting untuk menegakkan kedaulatan undang-undang dan memastikan keadilan.
